महाशिवरात्री व्रत: विधी, साहित्य आणि कथा
भगवान शंकराची महारात्र, रात्रभर जागरण.
पुढील तारखा
| महाशिवरात्री | माघ वद्य चतुर्दशी |
नवी दिल्लीच्या तारखा. तारखा आणि वेळा शहराच्या सूर्योदयावर अवलंबून असतात आणि इतरत्र एका दिवसाने बदलू शकतात. ॲप तुमच्या शहरासाठी त्या काढते.
पूजा विधी
- लवकर स्नान करून उपवासाचा संकल्प करा.
- शिवलिंगावर पाणी किंवा दूध अर्पण करा, मग बेलपत्र, धोतरा, रुईची फुले आणि भस्म किंवा चंदन वाहा. शिवलिंगावर हळद आणि कुंकू वाहत नाहीत.
- शक्य असल्यास "ॐ नमः शिवाय" जपत पंचामृताने अभिषेक करा.
- रात्री जागरण करा. अनेक जण रात्रीच्या चारही प्रहरांत पूजा करतात.
- मुख्य पूजा निशीथ काळात, मध्यरात्रीच्या सुमारास असते; वेळ वर दाखवली आहे.
पूजा साहित्य
- बेलपत्र
- धोतरा आणि रुईची फुले
- चंदन (गंध)
- गंगाजल
- पंचामृत: दूध, दही, तूप, मध, साखर
- पांढरी फुले
- दिवा, तूप आणि कापसाच्या वाती
- उदबत्ती
- प्रसादासाठी फळे
व्रत कथा
चित्रभानू नावाचा एक शिकारी एका रात्री सावजाची वाट पाहत बेलाच्या झाडावर चढला. भुकेला आणि रात्रभर जागा राहून तो बेलाची पाने तोडून खाली टाकत राहिला; नकळत ती खालच्या शिवलिंगावर पडली, सोबत त्याच्या पात्रातील पाण्याचे थेंबही. शिवरात्रीच्या त्या नकळत केलेल्या पूजेने तो पापमुक्त झाला, आणि त्याने शिकार सोडली. ही रात्र शिव-पार्वतीच्या विवाहाचाही उत्सव आहे.
उपवास कसा सोडावा
दुसऱ्या दिवशी सकाळी सूर्योदयानंतर छोटी पूजा करून उपवास सोडा.